Τι έχει μείνει ίδιο; Τι δεν έχει σαρωθεί από τον χρόνο; Καθώς περπατάει ευθυτενής στους διαδρόμους της 14ης Διεθνούς Εκθεσης Βιβλίου στη Θεσσαλονίκη, ο Πασκάλ Μπρυκνέρ σίγουρα απέχει αρκετά από το ορμητικό ξεκίνημά του στους Νέους Φιλοσόφους της δεκαετίας του ’70. Απέχει αρκετά και από τα περιλάλητα «Μαύρα φεγγάρια του έρωτα», που του εξασφάλισαν αναγνωρισιμότητα, αλλά και μια ερωτική αχλύ μυστηρίου. Τώρα, αν και δεν ήρθε ακόμη η ώρα των απολογισμών, σίγουρα μπαίνει στη διαδικασία να δει προς τα πίσω. Μιλώντας στην «ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ του Τύπου», αναστοχάζεται το παρελθόν: «Ξεκίνησα να γράφω στα 17 μου, έχει περάσει πολύς καιρός από τότε. Και, ξέρετε, θα μπορούσα να αποτύχω πάνω από 10 φορές».

 

Και γιατί δεν συνέβη;

Είναι θέμα τύχης, πρέπει να είσαι τυχερός στο γράψιμο. Οφείλεις να βλέπεις την ευκαιρία και να την αρπάξεις. Εχω δει πολλούς να έχουν δυνατότητες και τελικά να μην τα καταφέρνουν.

 

Σας έχουν χαρακτηρίσει «αμφιλεγόμενο». Είναι υπερβολή;

Δεν ξέρω. Εγώ δέχομαι τις ιδέες με μεγάλη ευκολία. Ενδεχομένως όταν είσαι εκτός μιας γραμμής, ενός συστήματος, τότε ναι, θεωρείσαι αμφιλεγόμενος.

 

Αισθάνεστε περισσότερο συγγραφέας ή φιλόσοφος; 

Αυτό που με ενδιέφερε πάντα είναι να διασχίζω τα όρια. Προσπάθησα πάντα να κινηθώ ανάμεσα σε αυτά τα δύο πεδία. Στη Γαλλία, ο Μονταίνιος μας εξασφάλισε την έννοια του essay. Δηλαδή μιας πραγματείας όπου μπορείς να γράψεις μυθοπλασία και παράλληλα να κινηθείς στον κόσμο των ιδεών.

 

Γιατί γράφετε, κύριε Μπρυκνέρ; 

Γράφω γιατί οι ιστορίες έχουν να πουν πολύ περισσότερα από τη ζωή. Κάτι πολύ πιο καθαρό από την πραγματικότητα. Είναι πάντα πρόκληση να μπορείς να βρεις την ιδέα για ένα καλό μυθιστόρημα. Οι απλές ιστορίες είναι καλές, αλλά δεν φτάνουν.

 

Πιστεύετε στην έμπνευση; 

Α, η έμπνευση βαριέται πολύ, να ξέρετε. Ολοι έχουμε κάποιες ιδέες στη ζωή, αυτό που χρειάζεται όμως είναι να μπορείς να τους δώσεις μια μορφή και επίσης να βρεις τον τρόπο με τον οποίο θα το κάνεις. Εμένα, ας πούμε, με βοηθάει το ότι δεν μπορώ να κοιμηθώ το βράδυ εύκολα, και έτσι γράφω. Σαν να δίνω περισσότερο οξυγόνο στον οργανισμό μου.

 

Θέλω να σας ρωτήσω για το βιβλίο σας «Ο καλός γιος». Αναφέρεστε ανοιχτά στον πατέρα σας. Πόνεσε αυτό το βιβλίο; 

Υπάρχουν βιβλία που χρειάζεται να διαλύσεις τον εαυτό σου σε αυτά. Καμιά φορά σκέφτομαι πως έρχεται το φάντασμα του πατέρα μου και με επικρίνει.

 

Φεύγει ποτέ το φάντασμα;

Το φάντασμα πάντα έρχεται και φεύγει. Το ίδιο συμβαίνει και με τη μνήμη.

 

Πιστεύετε στη μνήμη;

Πολλές φορές αυτό που θυμόμαστε είναι δημιούργημά μας. Δεν υπάρχει. Στη δική μου περίπτωση προσπαθώ να λαμβάνω πολλές ιδέες από τη μνήμη και να επιλέγω ποια θα χρησιμοποιήσω.

 

Ο Γκίντερ Γκρας έλεγε πως η μνήμη είναι κρεμμύδι που πρέπει να το ξεφλουδίσεις.

(Γελάει) Ναι, είναι ένα κρεμμύδι αλλά χωρίς καρδιά.

 

Είστε σταρ, κύριε Μπρυκνέρ;

Ποτέ δεν αισθάνθηκα έτσι. Ξέρω πως τα βιβλία μου έχουν συζητηθεί αρκετά και όχι πάντα για τους λόγους που θα ήθελα εγώ. Ποτέ, όμως, δεν μπορείς να ξέρεις τι εικόνα φτιάχνουν οι άλλοι για εσένα.

 

Συνέντευξη στον

ΔΙΟΝΥΣΗ ΜΑΡΙΝΟ

 

Comments are closed.